Archives

Կներես((

aaa26eeee160f0407292d887fb262b6f.jpgՆերեղություն խնդրելն ամենաանօգտակար բանն է աշխարհում: Այդ մեկ բառով աշխարհում ոչինչ չի փոխվում, չի անցնում այն անծանոթի բարկությունը, ում նոր գնած կոշինկն մետրոյում պատահական տրորել ես, կամ էլ ճանապարհն անցնելուց շտապելու պատճառով պատահական հրել ես ինչ որ մեկին ու ձեռքի բռնած սուրճը թափել: Չի փոխվի ներեղությունով ոչինչ, այդ մեկ բառով կոտրված սիրտն չի դադարի ցավել ու արած սխալ արարքներն չեն մոռացվի: Իհարկե, մետրոյում ոտքդ տրորողի կամ էլ ճանապարհին պատահական հրողի ներեղությունից ուղղակի ժպտում ես ու ասում ես “ոչինչ”, իսկ ի՞նչ պատասխանել այն մարդկանց խնդրած ներեղությանը, որոնք գիտակցելով ցավեցնում են քեզ, կոտրում են սիրտդ, իսկ հետո ներեղություն են խնդրում, ի՞նչ ասել այդպիսի մարդկանց, ժպտալ ու պատասխանել “ոչի՞նչ”, ո՛չ, ուղղակի “կներես”-ը այստեղ շատ քիչ է: Ի՞նչ կփոխվի “կներես” ասելով, հե՞տ կվերցնես պատճառած ցավդ, թե՞ հետ վերադարձնես վստահությունն ու կոտրված սիրտն այն մարդու, ով հավատում էր քեզ:
ՈՒղղակի, ինչ որ այդպիսի քայլ անելուց առաջ հարցրեք ինքներդ ձեզ. “Ո՞վ եմ ես, որ կոտրեմ ինչ – որ մեկի ճակատագիրը, ո՞վ եմ, որ ցավեցնեմ ինչ – որ մեկին” ուղղակի հարցրեք ու կհասկանաք, որ ոչ ոք եք, որովհետև, եթե այդ մարդն կարևոր լինի ձեզ համար, ուրեմն երբեք չեք ուզենա ցավեցնել նրան ու ցանկությունից բացի, ոչ մի պատճառ չի կարող դրդել ձեզ դրան: Սուտ է յուրաքանչյուր արդարացում, մարդն առանց ցանկության չի անի ոչինչ: Դրանք ուղղակի խոսքեր են` արած սխալներն փակելու համար: Continue reading

Advertisements

Անարդարությունն ընդդեմ մարդու

8a8b4087b870c62966225f559c0964f4Երեք բան չկա աշխարհում` աստիճաններ դեպի երկինք, կամուրջ, ծովերի վրայով ձգվող ու արդարություն մարդկային սրտում: Առաջին երկուսի գոյություն չունենալու մասին վստահ էի, իսկ երրորդի մեջ համոզվեցի հետզհետէ մարդկանց հետ շփվելով, ճանաչելով: Համոզվեցի, որ ինչքան մեծանում ենք այդքան շատանում են կյանքի տված փորձություններն ու դժվարությունները ու հասկացա, որ ամեն մի քայլ անելուց քո առջև հայտնվում է մի պատ, որն չի թողնում առաջ շարժվել, այդ պատը անարդարությունն է, որն աշխարհում, ցավոք, այնքան շատ է, շատ է մարդկանց սրտերում: Բայց նաև հասկացա, որ հարկավոր է առաջ շարժվել, թեկուզ այդ անարդարություն կոչվող պատը ջարդելով կամ էլ վրայից անցնելով: Ոչինչ չի կարող մարդուն կանգնեցնել, եթե նա իր առջև նպատակ է դրել, ոչ մի պրոբլեմ, ոչ մի հանգամանք, նույնիսկ մարդիկ, այն մարդիկ, ովքեր քո վատն են ուզում, ամեն ինչ անում են դժբախտացնելու համար ու անհամբեր սպասում են այն օրվան, երբ քեզ ընկած կտեսնեն: Բայց դա երբեք չի լինի, մարդն ավելի ուժեղ է դառնում, երբ տեսնում է, թե ինչքան մարդ է սպասում իր պարտությանը, նա հավաքում է իր ուժերն ու սկսում է պայքարել: ՈՒ տանելով շատերի արհամարանքը, ուշադրություն չդարցնելով իր հետևից խոսացողներին գնում է առաջ` քայլ առ քայլ: Continue reading

Հոգիս ցավում է

f4f340e96027676aa4eee74a9738d19dՑավը փոխում է մարդուն, ինչպիսին էլ լինի մարդու բնավորությունը, սովորությունները, վերաբերմունքն ու մտածելակերպը, այն փոխվում է, երբ ինչ որ մեկն ցավեցնում է: Սիրտն այլևս նույն կերպ չի կարող սիրել ու աչքերն շրջապատող իրերին նույն կերպ չեն տեսնում, թեկուզ շատ քիչ, բայց ամեն մի վատ բան վերափոխում են քեզ, տանում են քեզ դեպի անտարբերություն:
Երբ ցավում է մարդու հոգին, նա ցավ է պատճառում նաև իր շուրջն գտնվող մարդկանց: Ես հասկացել եմ դա, ուշադիր հետևելով ինքս ինձ: Եթե ես եղել եմ կոպիտ ու ինչ որ մեկին ցավ եմ պաճառել, դա միայն այն պատճառով, որ հոգուս խորքում ինքս եմ տառապել, չնայած, որ միշտ փորձել եմ չցավեցնել մարդկանց, միշտ ուրիշներին ինքս ինձնից կարևոր եմ համարել ու ամեն ինչ արել եմ, որ հանկարծ նրանք ինձանից չնեղանան, հանկարծ ինչ որ մի բան ասելով չցավեցնեմ նրանց, իսկ նրանք… որոշ մարդիկ պատահական, իսկ որոշներն միտումնաբար են ցավեցրել, շատ լավ գիտակցելով, թե ինչ են անում ու որտեղ է պետք հարվածել, ուժեղ ցավ պատճառելու համար:Բայց մարդկանց տված ցավն էլի այնքան ուժեղ չէ, ինչքան կյանքի ու սիրո: Այս երկուսն ասես խաղում են քեզ հետ ու երբեք չես կարող իմանալ նրանցից ինչ սպասես: Continue reading

Հիասթափություն, թե՞ անտարբերություն

a46a66f8f75375e5a380e417f1bd9587.jpgՀիասթափվե՞լ … Այո, հիասթափվել եմ, հաճախ եմ տխրել, նույնիսկ ատել եմ կյանքը, ատել եմ, ինչու չէ նաև, ինքս ինձ, որ ամեն ինչ իմ ուզածի, մտածածի, պատկերացրածի ճիշտ հակառակն է եղել: Հաճախ հիասթափվել եմ մարդկանցից, որոնք չեն եղել այնպիսին, ինչպիսին ես եմ ճանաչել նրանց, ցույց են տվել իրենց իսկական դեմքը ու հաճախ են հարվածել թիկունքից:
Կյանքն սիրում է կոտրել մարդկանց պլանները, խաղի իր կանոններն թելադրել ու ամեն ինչ մեր ուզածի հակառակն անել, իսկ մենք հիասթափվում ենք կյանքից, մարդկանցից, երևույթներից, որ նրանք այնպիսին չեն, ինչպես մենք էինք սպասում, որ կլինեն: Ամենաուժեղ զգացմունքն հիասթափությունն է, ոչ նեղվածությունը, ոչ խանդը ու ոչ էլ նույնիսկ ատելությունը: Նրանցից հետո հոգում ինչ որ բան մնում է, իսկ հիասթափությունից հետո միայն դատարկություն, միայն անտարբերություն:
Այնքան մոտ են հիասթափությունն ու անտարբերությունն իրար: Կարծես, ընդամենը մեկ քայլ է նրանց միջև ու հիասթափությունից հետո մի պահ ամբողջ մարմինդ ու հոգիդ անտարբերությունն է պատում: Դառնում ես անտարբեր կյանքի, շրջապատի, մարդկանց ու շուրջդ տեղի ունեցող իրադարձությունների նկատմամբ: Continue reading

Հեռավորությունն իմ ու քո միջև

0c4cbc76480a14a699db15420ff1ba18Ընդամենը մեկ բացակա կա շուրջս ու թվում է, թե աշխարհում ոչ մի հարազատ անձնավորություն չկա: Թվում է, թե առանց նրա լռում է աշխարհս, կորչում է նրանում ամեն կարևոր բան: Ամեն տեղ փնտրում եմ այդ մեկ բացական, ով իր ներկայությամբ լցնում է ողջ էությունս, առանց նրա դադարում եմ շնչել, առանց նրա ժամանակս կանգ է առնում, մեկ վարկյանը տարի է թվում: Առանց նրա, թվում է, դատարկվել է աշխարհը: Հազարավոր աչքերի մեջ փնտրում եմ նրա աչքերը, հազարավոր մարդկանց մեջ փնտրում եմ հենց նրան, ով փոխեց էությունս, սովորեցրեց սիրել, սիրել աշխարհը սև ու սպիտակ գույներով, այդ գույների մեջ գտնել իմ տեղը, զգալ պաշտպանված, անվախ ու համարձակ: Նա սովորեցրեց ինձ պայքարել, դեմ կանգնել բոլորին ու պաշտպանել մեր սերը, հանուն նրան անել ամեն ինչ:
Սրտերս միմյանց է կապվել անտեսաների թելերով ու թեկուզ միմյանցից հեռու, տարբեր քաղաքներում ենք, բայց մեր սրտերն միասին է զարկում` միմյանց համար, զգում ենք իրար, կարոտում ենք: Իսկ հանդիպմանը խանգարում է հեռավորությունը, որ կանգնել է մեր մեջ և չի թողնում հասնել միմյանց ու լիարժեք երջանիկ լինել: Այն խանգարում է զգալ սիրած էակիդ ջերմությունը, նրա հպումները, նրա հետ անկեղծ ծիծաղել, ուրախանալ նրա հետ միասին, տխրել, երբ նա տխուր է, գրկել նրան, երբ աջակցության կարիք ունի ու ժպտալ նայելով նրա աչքերին: Continue reading

Ժամանակն կրկնություն չունի

maxresdefaultԵս այլևս երբեք չեմ կարող հանգիստ նայել “Մեկ տարի անց…” գրվածքներին, որոնք երբեմն հանդիպում են ֆիլմերում: Ես առաջ չէի հասկանում, ինչ է թաքնված այդ սովորական բազմակետերի հետևում, որոնց իմաստը հայտնի է միայն նրան, ով գիտի, ինչքան միայնակ է մարդը, ով ապրում է ինչ որ բանի սպասումով: Այդ չակերտների միչև ձգվում է հավերժ մի ժամանակ, իսկ մեզ համար թվում է շատ կարճ: Չնայած, երբեմն իրոք կարճ է, որովհետև երբեմն ոչ թե ապրում ենք, այլ ուղղակի գոյատևում, միմյանց հերթափոխելով օրերն անցնում են, իսկ մենք ուշադրություն չենք դարձնում:
Մեկ տարի, կարծես թե սա այնքան էլ երկար ժամանակ չէ, ընդամենը 365 օր, այն օրերի նման, որոնք ապրում ենք ամեն օր, չհասկանալով թե ինչպես է անցնում ժամանակը: Կյանքը անցնում է, իսկ մենք ոչինչ չենք նկատում: Միայն զարմանում ենք, թե այսօրն ինչ շուտ անցավ, ինչ շուտ մթնեց, բայց միայն հետո ենք հասկանում, որ այդպես շուտ օրը չի անցնում, այլ ամբողջ կյանքն է անցնում: Իսկ մենք… մենք ծախսում ենք մեր ժամանակը, այն ամենի վրա, ինչն նշանակություն չունի ու ժամանակ չենք թողնում նրանց համար, ինչն իրոք կարևոր է:  Continue reading

Գարունը մոտ է

9664c3785352e86652330617b18fe998Ցուրտ է: Մատներով մաքրում եմ պատուհանի վրայի բարակ սառույցը: Ձմեռ է, ձյունով է պատված ամեն ինչ, սառել է բնությունը, սառել է հոգիս: Ձմեռն ներխուժել է գիժ քամիներով, ձյունով, ցուրտ օրերով, անքուն գիշերներով, տարօրինակ մտքերով ու ճշմարտության փնտրտուքով: Մենակ եմ, ազատ, միայն երկինքն եմ ուզում հոգ տանի իմ մասին, քանդի ու նորը ստեղծի իմ մեջ: Չեմ ուզում ուրիշ ոչ մեկի, բավական է ցավի հոգիս, չեմ ուզում էլ տառապել, իսկ մարդիկ տառապանքից բացի ոչինչ չեն բերում: Իսկ այն մարդիկ, ում սիրում ենք, ընդունում ենք իրենց բերած ցավի հետ միասին: Բոլոր մարդիկ էլ կարող են ցավ պատճառել ու մենք ենք ընտրում, թե ով լինի դա: Ես արդեն ընտրել եմ, բավական են ինձ այն մարդիկ, ովքեր հիմա կողքիս են:
Այս ցրտին սառել են սրտերը, ջերմություն տվող մարտկոցներն ու թեյը, ցրտից դժվարանում եմ շնչել: Մատներս քարացել են ցրտից, ձեռնոցներն էլ չեն տաքացնում, մարմինս դողում է ու ոչ ոք չի գրկում, որ տաքացնի իր սիրով ու հոգատարությամբ: Հոգիս ջերմություն է ուզում, իսկ ջերմություն չկա: Աչքերս կարոտել են արևին, նրա տաքացնող ճառագայթներին, որոնք գարնանային տաք օրերին, անցնում էին մազերիս միջով, մարմինս էին տաքացնում ու հոգուս ջերմություն տալիս: Continue reading